Memede fark edilen bir kitle, ağrı, meme başı akıntısı, mamografi veya ultrasonografide saptanan bir bulgu, BI-RADS sonucu ya da biyopsi önerisi farklı değerlendirme süreçleri gerektirebilir. Meme görüntüleme incelemeleri ise radyoloji ve özellikle meme radyolojisi alanında çalışan hekimler tarafından değerlendirilir.
Hastaların sık sorduğu sorulardan biri “Meme ile ilgili bir problemim olduğunda hangi doktora gitmeliyim?” sorusudur.
Bunun tek bir cevabı yoktur. Şikâyetin türüne göre genel cerrahi, meme cerrahisi ve meme radyolojisi birlikte rol alabilir. Özellikle mamografi, meme ultrasonografisi, tomosentez ve meme MR gibi görüntüleme yöntemlerinin değerlendirilmesi meme radyolojisinin çalışma alanındadır.
Memede yeni fark edilen bir kitle mutlaka kanser anlamına gelmez. Memede kistler, fibroadenomlar ve diğer iyi huylu değişiklikler de kitle şeklinde hissedilebilir.
Ancak yeni ortaya çıkan bir kitlenin klinik ve radyolojik olarak değerlendirilmesi önemlidir. Hastanın yaşına ve bulgularına göre meme ultrasonografisi, mamografi veya gerekli durumlarda başka görüntüleme yöntemleri kullanılabilir.
Mamografi bir radyolojik görüntüleme yöntemidir ve mamografi görüntüleri radyoloji uzmanı tarafından değerlendirilir.
Meme görüntüleme alanında yoğunlaşmış radyologlar mamografi bulgularını önceki tetkiklerle karşılaştırabilir ve gerektiğinde meme ultrasonografisi, tomosentez veya meme MR gibi ek incelemelerle birlikte değerlendirebilir.
Özellikle tarama mamografilerinde önceki yıllara ait görüntülerin bulunması önemlidir. Bazı değişiklikler ancak eski ve yeni incelemelerin karşılaştırılmasıyla daha iyi değerlendirilebilir.
Meme ultrasonografisi radyoloji uzmanı tarafından gerçekleştirilen bir görüntüleme incelemesidir.
Ultrasonografi; memede ele gelen bir kitlenin değerlendirilmesinde, mamografide görülen bir bulgunun ayrıntılı incelenmesinde veya belirli yaş gruplarında ilk görüntüleme yöntemi olarak kullanılabilir.
Hangi yöntemin gerekli olduğu hastanın yaşı, şikâyeti, meme yapısı ve mevcut bulgularına göre belirlenir.
Meme MR incelemeleri de radyoloji uzmanları tarafından değerlendirilir. Ancak meme MR her hastaya rutin olarak uygulanması gereken bir yöntem değildir.
Yüksek meme kanseri riski bulunan kişilerde tarama, meme kanseri tanısı sonrasında hastalığın yaygınlığının değerlendirilmesi, bazı belirsiz görüntüleme bulgularının araştırılması veya belirli klinik durumlarda meme MR kullanılabilir.
Meme MR ihtiyacının hastanın diğer görüntüleme sonuçları ve klinik bilgileriyle birlikte değerlendirilmesi önemlidir.
BI-RADS, mamografi, ultrasonografi ve meme MR incelemelerinde kullanılan standart bir radyolojik değerlendirme sistemidir.
Bu nedenle BI-RADS sonucunun yalnızca kategori numarasına bakılarak yorumlanması yerine görüntülerle birlikte değerlendirilmesi gerekir.
Görüntüleme sonucunda biyopsi önerilen bir lezyonda hangi biyopsi yönteminin kullanılacağı, lezyonun hangi görüntüleme yönteminde daha iyi görüldüğüne göre belirlenir.
Görüntüleme rehberliğinde gerçekleştirilen meme biyopsileri radyoloji uzmanları tarafından yapılabilir.
Her meme bulgusu biyopsi gerektirmez. Biyopsi kararı görüntüleme bulgularının özellikleri ve hastanın klinik durumu birlikte değerlendirilerek verilir.
Meme kanseri taramasının temel yöntemlerinden biri mamografidir. Tarama programı kişinin yaşı, aile öyküsü ve meme kanseri açısından risk durumuna göre değişebilir.
Ortalama risk grubundaki kişiler ile yüksek risk grubundaki kişilerin görüntüleme programları aynı olmayabilir. Yüksek risk durumunda mamografiye ek olarak meme MR gibi yöntemler de gündeme gelebilir.
Bu nedenle taramanın kişisel risk durumu göz önüne alınarak planlanması önemlidir.
Daha önce yapılmış mamografi, ultrasonografi veya meme MR görüntülerinin başka bir meme radyolojisi uzmanı tarafından yeniden değerlendirilmesi mümkündür.
İkinci görüş alınacaksa yalnızca yazılı raporların değil, mümkün olduğunda incelemeye ait orijinal görüntülerin de bulunması önemlidir.
Eski ve yeni tetkiklerin birlikte değerlendirilmesi, zaman içerisinde oluşan değişikliklerin anlaşılmasına yardımcı olabilir.
Prof. Dr. Levent Çelik, İstanbul'da Radiologica Görüntüleme ve Tanı Merkezi'nde çalışmalarını sürdürmekte; akademik ve mesleki çalışmalarında özellikle meme radyolojisi, meme görüntüleme yöntemleri ve görüntüleme rehberliğinde gerçekleştirilen meme girişimlerine yer vermektedir.
Mamografi, dijital meme tomosentezi, meme ultrasonografisi, meme MR, görüntüleme rehberliğinde meme biyopsileri ve vakum biyopsi çalışma alanları arasındadır.
Meme radyolojisi uzmanının görevleri hakkında daha ayrıntılı bilgi için Meme Radyolojisi Uzmanı Ne Yapar? başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Hastanın yaşına, şikâyetine ve klinik durumuna göre klinik muayene ve radyolojik görüntüleme birlikte gerekebilir. Meme görüntüleme kısmı radyoloji uzmanı tarafından değerlendirilir.
Uygulama merkeze ve sağlık hizmetinin sunulma şekline göre değişebilir. Hangi görüntüleme yönteminin uygun olduğunun kişinin klinik durumuna göre belirlenmesi en doğru yaklaşımdır.
Hayır. BI-RADS bir tanı değil, radyolojik değerlendirme ve takip sistemidir. Kategorinin anlamı görüntüleme bulgularıyla birlikte değerlendirilmelidir.
Hayır. Biyopsi, görüntülemede saptanan bir bulgunun dokusal olarak ne olduğunun belirlenebilmesi için yapılır.
Evet. Mümkünse eski raporlarla birlikte orijinal görüntülerin de bulunması yeni incelemelerin karşılaştırmalı değerlendirilmesine yardımcı olur.
Mamografi, tomosentez, meme ultrasonografisi, meme MR, BI-RADS ve meme biyopsileriyle ilgili bilgilendirici içerikleri inceleyebilirsiniz.
Meme Radyolojisi İçeriklerine Git →
